Wyprawa do Bhutanu

Przejazd z Guwahati do Samdrup Jongkhar, najstarszego miasta w Bhutanie. To przygraniczne, gwarne miasto stanowi bramę do wschodniego Bhutanu. Tu też zrealizujemy formalności wjazdowe. Odwiedzimy świątynię Zangtopelri Lhakhang. Następnie odbędziemy podróż malowniczą trasą do Trashigang. Przekroczymy przełęcz Kharungla (2430 m n.p.m.) i będziemy przejeżdżać przez klimatyczne bhutańskie wsie i miasteczka. Nocleg w Trashigang.

Zwiedzimy Dzong Trashigang, twierdzę zbudowaną w 1659 roku w celu obrony przed najazdami Tybetańczyków. Ta imponująca twierdza jest strategicznie położona na szczycie wzgórza z widokiem na rzekę Dangmechu. Udamy się następnie do wioski Radi, słynącej z pól ryżowych oraz wyjątkowych umiejętności lokalnych tkaczy. Tutejsze pola ryżowe dostarczają większość plonów do wschodnich części kraju. Mieszkańcy utrzymują się także z produkcji wysokiej jakości surowego jedwabiu oraz tkanin buray. Odwiedzimy także klasztor Rangjung Woesel Choeling, założony przez Dungse Garab Dorje Rinpoche w roku 1989. Nocleg w Trashigang.

Jedziemy do Trashiyangtse. Zobaczymy żelazny most łańcuchowy oraz Chorten Kora – święte miejsce buddyjskie przyciągające pielgrzymów z całego Bhutanu. Kolejnym miejscem na naszej trasie będzie Gom Kora, klasztor znajdujący się wśród pól ryżowych, w którym Guru Rinpocze medytował pod wielkim kamieniem i ujarzmił złego demona. Wierni przybywają tu, aby odbyć całonocną korę wokół sakralnego obiektu, oczyścić się z grzechów i zyskać błogosławieństwa. Następnie odwiedzimy Trashiyangtse Dzong, twierdzę zbudowaną w XV wieku. Będziemy również podziwiać lokalne rękodzieło – kunsztownie rzeźbione w drewnie dekoracje, unikatowe elementy wyposażenia domowego itp. Mistrzowie tego rzemiosła nazywani są Shagzopa. Nocleg w Trashiyangtse.

Poranny przejazd w kierunku Mongar. Po drodze na przełęczy Korila zawiesimy flagi modlitewne. Odwiedzimy Mongar Dzong, znajdujący się na niewielkim, łagodnie opadającym terenie tuż nad miastem. Wizyta w Mongar Dzong zobrazuje nam, jak tradycyjna bhutańska architektura rozwijała się przez wieki. Zwiedzamy miasto Mongar. Nocleg Mongar.

Jedziemy do dystryktu Lhuntse, gdzie zobaczymy w jednym z piękniejszych miejsc widokowych posąg Guru Takila – największy na świecie posąg Guru Padmasambhavy, o całkowitej wysokości ponad 52 metrów. W tym miejscu znajduje się także klasztor (Lhakhang), należący do społeczności Tangmuchu. Odwiedzimy również Lhuentse Dzong – twierdzę zbudowaną w 1654 roku przez Trongsa Penlop, Chogyal Minjur Tempa na miejscu starszej świątyni zbudowanej przez Nagi Wangchuka w 1552 roku. Obecnie dzong jest administracyjnym i religijnym centrum dystryktu. Ta potężna forteca, znana pod nazwą Lhundub Rinchentse, położona jest na wzgórzu z widokiem na rzekę Kurichu. Znajduje się w niej wiele świętych artefaktów. Nocleg w Mongar.

Jedziemy do Bumthang. Na trasie zobaczymy malowniczy wodospad Namling Brrak. Będziemy przejeżdżać drogą wznoszącą się na wysokości 3000 m n.p.m., położoną na stromym odcinku skalistego klifu. Przyjazd do Sengor, małej wioski położonej w dystrykcie Mongar, znanej z pięknych krajobrazów i bujnej zieleni. Zatrzymują się tu podróżni przemierzający Bhutan wzdłuż linii wschód-zachód. Obszar ten jest również znany z różnorodnego ptactwa i stanowi ważny punkt na mapie kraju dla ornitologów. Przekraczamy położoną na wysokości około 3780 m n.p.m. przełęcz Thrumshingla. Droga przez nią wiodąca jest jedną z najwyżej położonych w Bhutanie dróg przejezdnych samochodem. Rozciągają się z niej widoki na urzekające górskie krajobrazy, poprzecinane rozległymi dolinami. Przełęcz jest ważnym punktem orientacyjnym na drodze podróżujących przez Bhutan. Zwiedzanie miasta Bumthang. Nocleg w Bumthang.

Odwiedzimy Jakar Dzong („Zamek Białego Ptaka”), górujący nad doliną Chamkhar oraz miastem Bumthang. Fort zbudowany został w 1549 roku przez Tybetańczyka Lam Nagi Wangchuka. Odgrywał ważną rolę jako twierdza obronna całego wschodniego Dzongkhagu. Był również siedzibą pierwszego króla Bhutanu. Następnie udamy się do klasztoru Kurjey Lhakhang, w dolinie Bumthang. Ten duży i bardzo istotny kompleks świątynny został nazwany na cześć odcisku ciała Guru Rinpoche, który jest zachowany w jaskini wewnątrz najstarszego z trzech jego budynków. Pierwsza z trzech świątyń, Guru Lhakhang, jest najstarsza i została zbudowana w 1652 roku przez Mingyur Tenpę. Drugą świątynię zbudował Pierwszy król Bhutanu, Ugyen Wangchuk. Trzeci budynek został zbudowany w 1984 roku przez żonę trzeciego króla Ashi Kesang Wangchuk. W dalszej kolejności odwiedzimy Tamzhing Lhakhang, klasztor założony w 1501 roku przez Pema Lingpę, który osobiście uczestniczył w jego budowie. Podczas budowy Pemie Lingpie miały osobiście pomagać Khandum – żeńskie istoty niebiańskie. Miejsce to do dziś pozostaje głównym ośrodkiem nauczania tradycji studiów buddyjskich Pema Lingpy. Na wewnętrznych ścianach na poziomie gruntu znajduje się trzydzieści sześć obrazów — ich autorstwo przypisuje się samemu Pema Lingpie i są to najstarsze zachowane malowidła w kraju. Te szesnastowieczne obrazy mają szczególną wartość dla historii sztuki Bhutanu. Jedziemy do klasztoru Kharchu Dratsang (Lhodrak Karchu, Dratshang) znajdującego się na zboczu wzgórza naprzeciwko białej fortecy Jakar Dzong. W tym założonym w latach 70. XX wieku przez Namkhai Nyingpo Rinpoche klasztorze Nyingma obecnie mieszka około 400 mnichów. Odwiedzimy także miejsce, gdzie wytwarza się szwajcarski ser oraz piwo Red Panda. Nocleg w Bumthang.

Jedziemy do Trongsa. Po drodze będziemy podziwiać piękne wzgórza oraz zielone, żyzne doliny Chumey Gewog. Odwiedzimy sklepy oferujące tradycyjnie wykonane tkaniny yathra. W przeszłości każdy dom w dolinie Chumey miał własny warsztat tkacki, a dziewczęta uczyły się tkać w bardzo młodym wieku. Aktualnie w Chumig Gewog w wiosce Nanger znajdują się dwie fabryki yathra. Yathra to tkaniny wykonane z wełny, używane głównie do produkcji toreb, kurtek, pokrowców na siedzenia, obrusów, szalików itp. Dotrzemy do przełęczy Yotongla (Yutong La, 3460 m n.p.m.) (11 350 stóp), znajdującej się w paśmie Gór Czarnych. Przełęcz, znana z mgieł i modlitewnych flag, jest popularnym miejscem do robienia zdjęć. Następnie odwiedzimy Trongsa Dzong. Fort ten, zbudowany w 1648 r., był siedzibą władców rządzących centralnym i wschodnim Bhutanem. Swoje rządy sprawowali tu pierwszy i drugi król Bhutanu. Kolejnym punktem naszej wyprawy będzie Ta Dzong – wieża strażnicza, która niegdyś chroniła Trongsa Dzong przed wewnętrznym buntem. Została zbudowana w 1652 roku przez Chogyala Minjura Tempę, pierwszego gubernatora Trongsa. Ma cztery punkty obserwacyjne mające przypominać Tygrysa, Lwa, Garudę i Smoka. Nocleg w Trongsa.

Po drodze zatrzymamy się w położonej u stóp wodospadu kawiarni Williing Waterfall Cafe (płatne samodzielnie). Odwiedzimy Chendebji Chorten, wzorowany na stupie Swayambhunath w Katmandu, z namalowanymi oczami skierowanymi na cztery strony świata. Obiekt został zbudowany w XVIII wieku przez Lamę Zhidę, aby przykryć szczątki złego ducha, który został ujarzmiony w tym miejscu. Następnie udamy się do malowniczej szerokiej doliny Phobjikha. Znajdują się w niej m.in. najbardziej znane tereny bagienne w Bhutanie. Dolina jest miejscem o bogatej fauny, występuje tu np. zagrożony wyginięciem żuraw czarnoszyi. Następnie odwiedzimy klasztor Gangtey, który charakteryzuje się piękną architekturą oraz położeniem. Wieczorem weźmiemy udział w tradycyjnej kolacji w lokalnym domostwie. Nocleg w Punakha.

Spacer w wiosce Chimi Lhakhang, gdzie znajduje się świątynia zbudowana ku czci szalonego mnicha Drukpa Kuenley. Przyjeżdżają tu pary modlące się o dzieci. Następnie przejazd do Punakha. To tutaj miegdyś rozegrała się bitwa Tybetańczyków o świętą relikwię. Rocznica tego wydarzenia jest obchodzona po dziś dzień. Również tutaj, w roku 1907, koronowany był pierwszy król Bhutanu. Odwiedzimy także 30-metrowy Khamsum Yulley Namgyal Chorten. Przepiękna złota świątynia wznosi się nad Doliną Punakha. Jej trzy piętra pokryte są malowidłami przedstawiającymi postaci z buddyzmu wadżrajany – na jednym z nich widać opiekuńcze bóstwo na kudłatym brązowym migoi lub yeti. Odwiedzimy także Punakha Dzong, drugi najstarszy dzong w Bhutanie. Jest uznawany za cud architektury i miejsce ważne pod względem kulturowym. Znajdują się tu m.in. święte relikwie. W okolicy znajdziemy także wiszący most Punakha o długości 180 metrów. Uważany jest za jeden z najstarszych mostów wiszących w kraju, zawieszony nad rzekami Pho Chhu i Mo Chhu. Nocleg w Punakha.

Zwiedzimy słynną przełęcz Dochula (3050 m n.p.m.), oddzielającą Thimphu i Wangduephodrang. Będziemy podziwiać majestatyczne, pokryte śniegiem Himalaje. Miejsce to pełni także funkcję obiektu historycznego, utworzonego na cześć żołnierzy, którzy zginęli podczas bitwy z powstańcami asamskimi w 2003 roku. Udamy się do Thimphu (niewielkie, spokojne miasto liczące ok. 80 tys. mieszkańców), gdzie najpierw zobaczymy twierdzę Semtokha Dzong. Kolejnym punktem na naszej trasie będzie mierzący 54 m posąg Buddy Doredenma, zawierający w sobie 100 000 posągów Buddy o wysokości 20 cm i 25 000 posągów Buddy o wysokości 30 cm. Jest uważany za jeden z największych tego rodzaju wizerunków Buddy na świecie. Następnie udamy się do Narodowego Instytutu Zorig Chusum (Szkoła Trzynastu Sztuk i Rzemiosł). Ten instytut, powszechnie znany jako „szkoła malarstwa”, prowadzi kilkuletnie kursy, które zapewniają naukę trzynastu tradycyjnych sztuk Bhutanu. Studenci specjalizują się w malowaniu (zarówno mebli, jak i thangk – malowanych obrazów religijnych, zwykle na płótnie), rzeźbieniu w drewnie (maski, posągi, miski), hafcie (zawieszki, buty, ubrania) lub tworzeniu posągów (glina). Będziemy mogli przyjrzeć się pracy studentów. Udamy się także do Bhutan Post – miejsca oferującego wyjątkowe eksponaty przedstawiające historię bhutańskiej poczty. Zwiedzający będą mogli wykonać pamiątkowe znaczki ze swoimi zdjęciami. Odwiedzimy również Motithang Takin Preserve – rezerwat przyrody utworzony dla zwierząt o nazwie takin, będących narodowym symbolem Bhutanu. Zwierzę to jest uważane za magiczne stworzenie, ma silne konotacje religijne ze względu na jego miejsce w mitologii związanej ze świętym Drukpą Kunleyem, znanym jako „boski szaleniec”. Odwiedzimy lokalny targ rękodzieła. Nocleg w Thimpu.

Wędrówka do klasztoru Tango Cheri – został zbudowany w stylu dzong z charakterystycznym zakrzywionym (półkolistym) murem zewnętrznym oraz widoczną główną wieżą z wnękami. Kryje on jaskinie, w których od XII wieku medytowali mnisi. Następnie odwiedzimy zbudowany ponad pół wieku temu klasztor Zilukha (Druthob Goemba). W jego pomieszczeniach mieszka około 60 mniszek. Z klasztoru rozciąga się spektakularny widok na Tashichho Dzong. Zwiedzanie Thimpu: Memorial Chorten, zbudowany ku czci jednego z ostatnich królów i mieszczący jego relikwie, miejsce to w godzinach wieczornych odwiedza wielu pielgrzymów; Muzeum Kulturalnego Dziedzictwa Bhutanu, które mieści cenną kolekcję tradycyjnych eksponatów; Świątynia Thimpu; Tashichodzong, „Fort Pomyślnej Religii”, siedziba rządu Bhutanu. Odwiedzimy również fabrykę papieru Jungshina. Do produkcji tradycyjnego papieru wykorzystywana jest kora drzew Daphne i Dhekap. Wizyta w świątyni Changangkha, zbudowanej w XV wieku, w której modli się wielu mieszkańców. Nocleg w Thimphu.

W drodze do Paro zatrzymamy się przy bramie Chuzom. Odwiedzimy też Tachog Lhakhang, który został zbudowany przez Thangtonga Gyalpo. Po przyjeździe będziemy mogli zobaczyć majestatyczny Paro Dzong. Następnym miejscem na naszej trasie będzie Paro National Museum, gdzie zobaczymy najwspanialsze dzieła sztuki bhutańskiej. Zobaczymy też tradycyjny most Nyemizampa oraz odwiedzimy punkt widokowy na dolinę. Skosztujemy też lokalnych bhutańskich trunków w browarze rzemieślniczym Namgay. Nocleg w Paro.

Po wczesnym śniadaniu udamy się na pieszą wycieczkę do położonego na stromym górskim zboczu Paro Taktsang, klasztoru nazywanego Tygrysim Gniazdem. Przejdziemy dawną ścieżką dla mułów, która biegnie przez bujny las sosnowy. Miejscowi wierzą, że guru Rinpocze, główny krzewiciel buddyzmu tybetańskiego, przybył tu na grzbiecie tygrysa, by medytować. W drodze powrotnej zobaczymy kolejną ważną świątynię – Kyichu (VII w.). Zwiedzanie Paro. Nocleg w Paro.

Przelot z Paro do Delhi. Nocleg w Delhi.

Wylot z Delhi do Warszawy, z przesiadką w jednym z europejskich portów lotniczych.